Nhiều người lao động khi tìm hiểu về nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân (TNCN) thường thắc mắc rằng: nếu thu nhập chưa đến mức phải nộp thuế thì có cần tự quyết toán thuế hay không. Thực tế, quy định về việc quyết toán thuế không chỉ phụ thuộc vào việc có phải nộp thuế hay không, mà còn phụ thuộc vào nguồn thu nhập, hình thức hợp đồng lao động và việc khấu trừ thuế trong năm.
Dưới đây là phân tích dựa trên quy định pháp luật hiện hành.
Quy định pháp luật về việc tự quyết toán thuế TNCN
Theo quy định tại điểm d.3 Khoản 6 Điều 8 Nghị định số 126/2020/NĐ-CP:
d.3) Cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công trực tiếp khai quyết toán thuế thu nhập cá nhân với cơ quan thuế trong các trường hợp sau đây:
Có số thuế phải nộp thêm hoặc có số thuế nộp thừa đề nghị hoàn hoặc bù trừ vào kỳ khai thuế tiếp theo, trừ các trường hợp sau: cá nhân có số thuế phải nộp thêm sau quyết toán của từng năm từ 50.000 đồng trở xuống; cá nhân có số thuế phải nộp nhỏ hơn số thuế đã tạm nộp mà không có yêu cầu hoàn thuế hoặc bù trừ vào kỳ khai thuế tiếp theo; cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên tại một đơn vị, đồng thời có thu nhập vãng lai ở các nơi khác bình quân tháng trong năm không quá 10 triệu đồng và đã được khấu trừ thuế thu nhập cá nhân theo tỷ lệ 10% nếu không có yêu cầu thì không phải quyết toán thuế đối với phần thu nhập này;
Đây là căn cứ pháp lý quan trọng để xác định khi nào cá nhân cần trực tiếp quyết toán thuế và khi nào không cần thực hiện thủ tục này.
Trường hợp không cần tự quyết toán thuế TNCN
Từ quy định nêu trên, có thể xác định một số trường hợp người lao động không cần tự quyết toán thuế, ngay cả khi thu nhập trong năm chưa đến ngưỡng phải nộp thuế.
1. Có hợp đồng lao động từ 3 tháng trở lên tại một nơi
Nếu trong năm tính thuế, cá nhân chỉ có thu nhập tiền lương, tiền công tại một nơi và ký hợp đồng lao động từ 3 tháng trở lên, thì người lao động có thể ủy quyền cho đơn vị trả thu nhập thực hiện quyết toán thuế thay.
Trong trường hợp này, cá nhân không cần trực tiếp quyết toán thuế, kể cả khi:
- Thu nhập chưa đến ngưỡng phải nộp thuế, hoặc
- Thu nhập đã đến ngưỡng phải nộp thuế.
Điều này giúp người lao động giảm bớt thủ tục hành chính vì doanh nghiệp sẽ thay mặt thực hiện việc quyết toán với cơ quan thuế.
2. Có thêm thu nhập vãng lai nhưng không quá 10 triệu đồng/tháng
Trong trường hợp cá nhân:
- Có thu nhập chính từ tiền lương, tiền công tại một nơi (hợp đồng lao động từ 3 tháng trở lên),
- Đồng thời có thu nhập vãng lai ở các nơi khác,
- Tổng thu nhập vãng lai bình quân tháng trong năm không quá 10 triệu đồng,
- Và đã được khấu trừ thuế TNCN theo tỷ lệ 10%,
thì cá nhân vẫn có thể ủy quyền cho đơn vị trả thu nhập quyết toán thay.
Nếu cá nhân không có yêu cầu quyết toán đối với phần thu nhập vãng lai, thì không cần tự quyết toán thuế.
3. Có từ hai nguồn thu nhập nhưng tổng thu nhập chưa đến ngưỡng nộp thuế
Một trường hợp khá phổ biến là cá nhân làm việc tại nhiều nơi trong năm.
Nếu cá nhân có từ hai nguồn thu nhập trở lên, nhưng tổng thu nhập cả năm vẫn chưa đến mức phải nộp thuế, thì:
- Không được ủy quyền cho tổ chức trả thu nhập quyết toán thay
- Cũng không bắt buộc phải tự quyết toán thuế TNCN
Điều này có nghĩa là không cần thực hiện thủ tục quyết toán thuế nếu không phát sinh nghĩa vụ thuế.
4. Đã bị khấu trừ thuế nhưng không yêu cầu hoàn
Trong thực tế, có nhiều trường hợp người lao động bị khấu trừ thuế trong năm, nhưng sau khi tính toán lại thì tổng thu nhập chưa đến ngưỡng phải nộp thuế, dẫn đến số thuế đã nộp bị dư.
Theo quy định:
- Nếu cá nhân không có yêu cầu hoàn thuế, hoặc
- Không yêu cầu bù trừ vào kỳ khai thuế tiếp theo
thì không bắt buộc phải tự quyết toán thuế TNCN.
Nói cách khác, việc quyết toán lúc này chỉ cần thiết nếu cá nhân muốn nhận lại khoản thuế đã nộp thừa.
Người đọc cần biết
Nội dung bài viết được tổng hợp và diễn giải dựa trên quy định tại Nghị định số 126/2020/NĐ-CP và các thông tin pháp lý liên quan đến thuế thu nhập cá nhân. Các đoạn trích dẫn văn bản pháp luật được giữ nguyên nội dung để đảm bảo tính chính xác.
Bài viết mang tính chất tham khảo và phổ biến thông tin, không phải là văn bản pháp lý chính thức hoặc tư vấn pháp lý chuyên sâu.
Trong thực tế, việc xác định nghĩa vụ quyết toán thuế có thể phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể của người nộp thuế, bao gồm nguồn thu nhập, hình thức hợp đồng lao động và việc khấu trừ thuế trong năm.
Khi cần xác định chính xác nghĩa vụ thuế hoặc thực hiện thủ tục hành chính liên quan đến thuế thu nhập cá nhân, người đọc nên tham khảo trực tiếp văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan thuế quản lý để được hướng dẫn chính thức.
Tác giả và đơn vị đăng tải bài viết không chịu trách nhiệm đối với các quyết định cá nhân được đưa ra dựa trên nội dung tham khảo trong bài viết. Người đọc cần tự kiểm tra lại thông tin pháp lý trước khi áp dụng vào thực tế.
